U Srbiji pre tačno 240 godina osnovana najstarija bolnica na Balkanu: I još uvek radi punom parom!

25.02.2024

09:06

0

Autor: R.M.

Bolnica je preživela oba svetska rata, ali se neprestano širilia i usavršavala

U Srbiji pre tačno 240 godina osnovana najstarija bolnica na Balkanu: I još uvek radi punom parom!
Bolnica, Zemun foto Goran Sivacki 0311 2020 (2) - Copyright 24sedam/Goran Sivački

Podatak da je Kliničko-bolnički centar "Zemun", poznatiji kao Zemunska bolnica, najstarija bolnica na Balkanu, mnogi ne znaju.

A zapravo ova bolnica je osnovana još daleke 1784. godine. Inače, Rimokatolička župa je 1758. godine formirala svoju bolnicu, a Zemunci srpske nacionalnosti svoju u blizini Nikolajevske crkve, i to 1775. godine. Obe je finansirala opština sve do 1784. godine, kada su odlučili da smanje troškove tako što će od dve napraviti jednu bolnicu.

To se desilo 25. februar 1784. godine, kada se smatra da je formirana Zemunska bolnica. 

Značajnu ulogu odigrao je dr Vojislav Subotić, čijim dolaskom ova bolnica postaje savremeno lečilište i dobija operacionu salu u kojoj su počeli prvi hirurški zahvati mladog operatora. Prva bilateralna ovarijektomija obavljena je 1883. godine, a 1887. godine dr Subotić, četvrti u svetu, operiše cistu pankreasa. 

Predstavnici grada i Reda sestara milosrdnica Sv. Vinka Paulskog 2. avgusta 1887. godine sklopili su ugovor „radi primanja ovogradske bolnice u upravu na 10 godina”. 

- Poveravanje Gradske bolnice ženskom monaškom redu, čije su pripadnice iz Zagreba došle u Zemun, dalo je vrlo brzo pozitivne rezultate. Godine 1884. povećavao se broj korisnika bolnice i usluge je zatražilo preko 400 građana. U toku 1899. izvedeno je 130 većih operacija. Operacije su izveli primarijus Subotić i sekundarijus Jovanović, i „dragovoljno po potrebi pomagali ostali ovovaroški lekari”, kotarski lekar dr Mavro Rehnic, vojnički lekar dr Albert Taler (kasnije protofizik zemunski) i privatni lekar dr Isidor Vajs - piše na sajtu bolnice.

24sedam/Goran Sivački
 

Međutim, početko 1889. godine dr Subotić podnosi ostavku i postaje šef Hirurškog odeljenja Opšte državne bolnice. Inače, on je bio i prvi prodekan Medicinskog fakulteta, čiji je profesor postao 1919. godine.

Bolnica nastavlja da se modernizuje, a već 1901. godine nabavljen je novi rendgen-aparat, dok je bolnica već posedovala sterilizator. 

S obzirom na to da se broj stanovnika države povećavao, došlo je do potrebe za proširenje bolnice, pa se 1905. godine dograđuje etaža na čeonom delu zgrade, a bolnica je podeljena na hirurško, interno i venerično odeljenje.

Nažalost, Prvi svetski rat prekinuo je normalan rad bolnice, koja nije mogla da zadovolji potrebe nastale situacije, pa je zgrada Gradske dečačke škole pretvorena u bolnicu Podružnice Crvenog krsta.

Kada se rat završio, Zemun više nije bio pogranični već grad u sastavu Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca.

Bolnica nastavlja normalan rad sa četiri odeljenja: internim, hirurškim sa porodilištem, veneričnim i odeljenjem za zarazne bolesti. U bolnici je radilo šest lekara, do 40 milosrdnica i pomoćno osoblje. Imala je 268 postelja i u toku godine lečena su 3.362 bolesnika iz Zemuna i njegove bliže i dalje okoline.

Posle sloma predratne Jugoslavije 1941. godine, Zemun ulazi u sastav Nezavisne Države Hrvatske, a bolnicom nastavljaju da upravljaju milosrdne sestre sve do oslobodenja Zemuna, 22. oktobra 1944. godine.

- Bolnica postaje prvenstveno vojna ustanova koja je prihvatala, lečila i negovala ranjene i obolele borce NOVJ, odnosno JA, sa Sremskog fronta, od oktobra 1944. do jeseni 1945. godine. Od oktobra 1945. Vojna bolnica ponovo postaje Javna opšta bolnica - Zemun. Raspolagala je sa 432 postelje, imala 194 zaposlena, od toga 29 lekara i farmaceuta, 30 medicinskih radnika sa srednjom spremom i 43 bolničara. U tadašnjoj organizaciji rada delovali su: interno odeljenje, pedijatrijsko odeljenje, hirurško odeljenje, ginekološko-akušersko odeljenje, dermatovenerološko odeljenje, rendgen-kabinet, laboratorija i apoteka - objašnjava se na sajtu bolnice.

Antonio Ahel/ATAImages
 

Devet godina kasnije ova ustanova postaje Gradska bolnica, zatim 1965. godine Opšta bolnica u Zemunu, a 1973. godine Klinička bolnica u Zemunu. Pod današnjim nazivom Kliničko-bolnički centar Zemun bolnica radi od 31. decembra 1983. godine.

Krajem 2010. godine završeni su rekonstrukcija i opremanje tri sprata centralnog objekta sa bolesničkim sobama. Početkom 2012. godine završena je rekonstrukcija i pušteno je u rad pet novih operacionih sala sa kompletnom savremenom opremom.

Početkom 2015. godine pušten je u rad operacioni blok sa dve nove sale, koje su takođe kompletno opremljene savremenom opremom. Renovirana i opremljena su odeljenja hemodijalize, odeljenje ortopedije, kao i odeljenje laboratorijske dijagnostike.

KBC Zemun, kao referentna ustanova, pristupila je implementaciji koncepta Eurotransplanta, pri čemu je oformljen tim za eksplantaciju organa i učinjeno je više eksplantacionih procedura. Započete su interventne neuroradiološke procedure i uvedene su u stalni rad kod moždanih aneurizmi. Nakon edukacije, uvedene su u standardnu proceduru endoskopske operacije kičme koje se u Srbiji rade jedino u KBC Zemun, i do sada je učinjeno preko 1.000 intervecija.

BONUS VIDEO

Pratite sve vesti iz Srbije i sveta na našem Telegram kanalu.

Instalirajte našu iOS ili android aplikaciju – 24sedam Vest koja vredi

Najčitanije Vesti

Ostale vesti iz rubrike