Akcija "Uskrs": Ova dva krvoprolića su zaboravljena, a bilo je na stotine hiljada ubijenih (FOTO)

Verski praznik nije bio prepreka za krvave operacije. Najpoznatiji su "Uskršnji ustanak" u Dablinu i  Uskršnja ofanziva u Vijetnamu, jedan 1916. godine, a drugi 1972. 

Uskršnji ustanak (Easter Rising) bila je vojno neuspela pobunu irskog naroda u Dablinu koja je bila usmerena na oslobađanje od britanske vlasti. Ustanak se odigrao 1916. godine, a Irska je stekla nezavisnost tek 1949. godine.

Profimedia

 

Glavnu ulogu u planiranju ustanka imalo je Irsko republikansko bratstvo (IRB), a izvršitelji su bili Irski dobrovoljci. Njihova osnovna ideja bila je da se iskoristi prilika dok su oči Britanije okrenute ka Evropi i ratu. Vođe i glavni planeri ustanka bili su Patrik Pirs, Džozef Planket, Tom Klark, Imon Sent i Šon Mekdermot. Mozak operacije bio je Vojni odbor, kog je osnovao Tom Klark. Kasnije im se priključio i Džejms Konoli, prvi irski socijalista, koji je bio na čelu Irske građanske armije - prilično malobrojne sindikalne organizacije, koja je i sama planirala ustanak u to vreme. Među ustanicima je bio i Ejmon de Valera, kasnije premijer i predsednik nezavisne Irske.

Profimedia

 

Ustanak je podržavala i Američko-irska organizacija Klan na Gael, koji su im bili jedina veza sa Nemcima, od kojih su se nadali pomoći. Međutim nemački brod sa oružjem za Irce su presreli Britanci 21. aprila 1916, pa su pobunjenici morali da se snalaze sa onim što su imali. Tako je 1.250 Iraca udarilo na 5.500 Britanaca, koji su kasnije dobili pojačanje. Planirana strategija bila je da ustanici zauzmu sve građevine od strateškog značaja u Dablinu.

Profimedia

 

Ali, pobunjenici nisu imali dovoljno ljudi, pa je nekoliko vrlo bitnih tačaka u gradu (između ostalih i Dablinski zamak i Triniti koledž) ostalo u rukama Britanaca, što je značilo da su ustanici izolovani i odvojeni jedni od drugih - i da ih Britanci mogu napadati i pobeđivati grupu po grupu - što se i dogodilo. Poraženi pobunjenici su se na kraju povukli u ulici Mur, odakle je 29. aprila (6. dana pobune) Pirs, shvativši da je pobeda nemoguća, naredio: Svi se predajte!

Profimedia

 

"Uskršnja ofanziva" (1972) bila je velika konvencionalna vojna kampanja Severnog Vijetnama (PAVN) protiv Južnog Vijetnama (ARVN) tokom Vijetnamskog rata, započeta 30. marta 1972. Za razliku od gerilske taktike u "Tef" ofanzivi (1968), ovde su korišćene oklopne jedinice i regularna vojska u pokušaju rušenja sajgonske vlade. Južni Vijetnam je zadržao većinu teritorije i u tome im je pomogla američka vazdušna podrška poznata pod nazivom operacija "Linebacker", koja je i bila ključna za zaustavljanje ofanzive.

Profimedia

 

Ofanziva je iscrpela obe strane i dovela do pregovora, a proenjuje se da je u njoj poginulo više od 200.000 boraca sa obe strane. Intenzivni pregovori su doveli do Pariskog mirovnog sporazuma već naredne godine. Uskršnja ofanziva dobro je došla Armiji SAD jer su se oni već od početka 1970. umorili od rata: finansijski resursi su bili pod pritiskom, javnost je bila manje entuzijastična, a rat se spojio sa socijalnim pitanjima kod kuće kao što su droga i klasni i rasni sukobi. "Pobeda" im više nije bila cilj, već "mir sa čašću". Rat u Vijetnamu završen je tek 1975. godine.

Bonus video

Instalirajte našu iOS ili android aplikaciju – 24sedam Vest koja vredi