Na današnji dan potpisan Dejtonski sporazum

U Jelisejskoj palati u Parizu, na današnji dan 14. decembra 1995. godine svečano je potpisan Dejtonski mirovni sporazum, čime je i formalno okončan rat u Bosni i Hercegovini koji je trajao 44 meseca. Sporazum je prethodno postignut 21. novembra iste godine u vazduhoplovnoj bazi Rajt-Peterson u Dejtonu, u američkoj saveznoj državi Ohajo, nakon višenedeljnih intenzivnih mirovnih pregovora pod pokroviteljstvom Sjedinjenih Američkih Država.

Profimedia

Potpise na mirovni sporazum u Parizu stavili su tadašnji predsednik Hrvatske Franjo Tuđman, predsednik Predsedništva Bosne i Hercegovine Alija Izetbegović i predsednik Srbije Slobodan Milošević, koji je u Dejtonu predstavljao i interese bosanskih Srba. Ceremoniji potpisivanja prisustvovali su i brojni svetski lideri, predstavnici Evropske unije, Ujedinjenih nacija i NATO saveza.

Dejtonskim sporazumom Bosna i Hercegovina je međunarodno priznata kao jedinstvena i suverena država, ali je istovremeno unutrašnje uređena kao složena državna zajednica sastavljena od dva entiteta - Federacije Bosne i Hercegovine i Republike Srpske. Sporazum je precizno definisao teritorijalnu podelu, ustavno uređenje, kao i mehanizme zajedničkih institucija na državnom nivou.

Profimedia

Poseban deo sporazuma odnosio se na bezbednosne aspekte i prekid neprijateljstava. Nadgledanje sprovođenja vojnog dela mirovnog sporazuma povereno je snagama NATO, koje su kroz misiju IFOR, a potom i SFOR, imale zadatak da obezbede stabilnost, razdvajanje zaraćenih strana i kontrolu naoružanja.

Dejtonski mirovni sporazum i danas predstavlja temelj političkog i ustavnog sistema Bosne i Hercegovine, ali i jedan od najznačajnijih međunarodnih mirovnih sporazuma potpisanih u Evropi nakon Drugog svetskog rata.

Bonus video:

Instalirajte našu iOS ili android aplikaciju – 24sedam Vest koja vredi