Umijte se tri puta svetom vodicom: Danas slavimo Svetog cara Konstantina i caricu Jelenu
03.06.2024 | 06:47
Konstantin Flavije Valerije, potonji car Konstantin Prvi, rođen je 274. godine u Naisusu, sadašnjem Nišu
Copyright Foto: SPC
Srpska pravoslavna crkva (SPC) i njeni vernici obeležavaju danas praznik posvećen Svetom caru Konstantinu i carici Jeleni.
Crkva je taj rimski carski par, sina i majku, proglasila svetiteljima, pošto je car Konstantin Prvi Veliki, Milanskim ediktom 313. dopustio hrišćanima slobodu ispovedanja vere.
Konstantin Flavije Valerije, potonji car Konstantin Prvi, rođen je 274. godine u Naisusu, sadašnjem Nišu. Kao mladić stekao je izuzetnu učenost.
Posle očeve smrti, 306. godine, vojska ga proglašava za savladara severozapada Rimskog carstva. Predvodio je vojsku u tri velike borbe: jednu protiv Maksencija, tiranina u Rimu, drugu protiv Skita na Dunavu i treću protiv Vizantinaca. Milanski edikt doneo je 313. godine. Njime je ukinuo verske progone u rimskom carstvu i dozvolio hrišćanstvo. Kasnije se i sam krstio.
Počeo je da gradi hramove u – Jerusalimu, Carigradu, po njemu prozvanom Konstantinopolj, zatim Rimu i Triru.
Njegova majka, carica Jelena, pronašla je ostatke časnog Krsta kod Jerusalima. Upokojila se 330. godine, njen sin devet godina kasnije. Sahranjen je u crkvi Svetih Apostola u Carigradu.
Kao prvi hrišćanski car, veliki dobrotvor i ktitor crkve, Konstantin je nakon smrti kanonizovan. U pravoslavlju, poštuje se kao svetac i "ravnoapostolni car".
Kult cara Konstantina i carice Jelene posebno je negovan kod Grka i Rumuna.
Što je kod Srba sv. Sava, kod Grka je car Konstantin.
Slavi se kao krsna, ponegde i kao zavetna, u Nišu kao gradska slava.
Običaju i verovanja
Veruje se da na današnji dan valja otići u crkvu i zapaliti sveću za mučenike koji su dali živote u odbrani hrišćanstva. Prema nekim običajima, trebalo bi tri puta da se umijete svetom vodicom i tako očistite telo i zaštitite se od bolesti.
Ovim svetitelјima posvećen je veliki broj hramova
Pomenućemo: Voždovačku crkvu u Beogradu, crkvu Svetog Cara Konstantina i Carice Jelene u Velikom Trnovcu, crkva na Ljubišu, na Selјašnici kod Prijepolјa, u Koretištu kod Gnjilana, Ivanjici, Stekerovcima kod Glamoča, Tomini kod Sanskog Mosta…
Prema narodnom predanju, koje je zapisano u 17. veku, manastir Tvrdoš su podigli vizantijski car Konstantin i njegova majka – sveta carica Jelena u četvrtom veku. Ovaj praznik se, kao gradska slava, posebno svečano proslavlјa u Nišu – gradu gde je i rođen ovaj mnogozaslužni utemelјivač hrišćanstva. Kao esnafsku slavu ovaj praznik proslavlјaju kujundžije i železničari.
Bonus video