Đurđevi stupovi - simbol raspeća srpskog naroda: Manastir je spaljivan pet puta (VIDEO/FOTO)
26.09.2021 | 08:22
Podignut je 1213. godine i zadužbina je gospodara Budimlja, župana Stefana Prvoslava, sina Velikog župana Tihomira, a sinovca Stefana Nemanje
Copyright Printscreen/Youtube/Vladimir
Manastir Ðurđevi stupovi kod Berana, u kojem se održava ceremonija ustoličenja izabranog mitropolita budimljansko-nikšićkog Metodija, je spomenik države Nemanjića i imao je kapitalnu ulogu u očuvanju nacionalne svesti, jedinstva srpskog naroda i širenju kulture na prostoru severa Crne Gore.
Podignut je 1213. godine i zadužbina je gospodara Budimlja, župana Stefana Prvoslava, sina Velikog župana Tihomira, a sinovca Stefana Nemanje.
U Ðurđevim Stupovima je 1219. godine Sveti Sava osnovao jednu od prvih sedam episkopija - četvrtu po redu, o čemu se u zapisu kaže: "Četvrtago vladiku postavi Sveti Savo u Budimlju u hram Svetoga Georgija".
Zahvaljujući ulozi Budimljanske eparhije, sve do polovine XVII veka na ovim prostorima nije bilo islamiziranja stanovništva.
Ðurđevi stupovi poznati su i po tome što je u njima 1857. godine doneta odluka o ujedinjenju Vasojevića sa Crnom Gorom.
Jedan je od manastira u Crnoj Gori koji su u prošlosti imali ulogu duhovnog centra oslobodilačke borbe protiv turskih osvajača.
Od 2001. godine, manastir je sedište Eparhije budimljansko-nikšićke. Po ustrojstvu je muški opštežiteljni manastir.
Crkva je posvećena Sv. velikomučeniku Georgiju.
Pet puta spaljivan i obnavljan
Manastir je u prošlosti pet puta spaljivan i razaran, ali isto toliko puta i obnavljan.
O posebnom značaju manastira, pored starih biografskih tekstova, govori i izuzetan položaj manastira podignutog na samom vrhu istaknutog uzvišenja, kao i osobena arhitektura crkve svetog Đorđa sa dve kule-stolpa/stupa koji su dali kasniji naziv i crkvi i manastiru - Đurđevi stupovi. Slično arhitektonsko rešenje, prilično neobično za pravoslavne crkve Balkana, ima još samo dosta manja Bogorodičina crkva u Donjoj Kamenici, u kojoj su, međutim, oba prednja tornja sačuvana.
Stup-Predstavlja prostraniji komad obradivog zemljišta u posedu vladara, vlastele, ili crkvenih institucija, koji su ga neposredno iskorišćavali. Zato se može reći da su stupovi bili deo vlastelinske rezerve,obrađivan besplatnim radom zavisnog stanovništva.
Manastir je početkom avgusta 2013. obeležio osam vekova postojanja, a pokojni mitropolit Amfilohije je tada rekao da taj crkveni kompleks pokazuje vrednost zadužbine Nemanjića i vere naroda u hrišćanske svetinje.
-Manastir je nosio krst, koji je i nosio narod ovog podneblja. Raspeće naroda kroz vekova je bilo i raspeće manastira. Ðurđevi stupovi su pet puta rušeni i paljeni za vreme turske okupacije - podsetio je tada mitropolit Amfiloije.